Elektronika
Wzmacniacz mocy mono retro na tranzystorach germanowych - PCB do projektu AVT 6069
- Wzmacniacz mocy mono AVT6069 w stylu retro, z tranzystorami germanowymi AD161/AD162, zasilaniem 9…18 V, mocą 2…4 W przy 4 Ω lub 2…3 W przy 8 Ω, pasmem 40 Hz…20 kHz. Wersja A to płytka PCB do samodzielnego skompletowania elementów.
Wzmacniacz mocy mono retro na tranzystorach germanowych – płytka PCB AVT6069
Płytka drukowana do budowy monofonicznego wzmacniacza mocy audio w stylu retro, z komplementarną parą tranzystorów germanowych AD161/AD162.
Tranzystorowe retro bez wysokich napięć lampowych
AVT6069 pozwala zbudować monofoniczny wzmacniacz mocy audio inspirowany klasycznymi konstrukcjami z lat 70. Układ wykorzystuje germanowe tranzystory AD161/AD162, dzięki czemu dobrze sprawdzi się jako projekt retro dla osób, które chcą poznać brzmienie i specyfikę starszych rozwiązań tranzystorowych bez pracy z wysokimi napięciami typowymi dla wzmacniaczy lampowych.
Tor wzmacniacza składa się z trzech stopni: przedwzmacniacza z tranzystorem Q1, stopnia sterującego Q2 oraz komplementarnej końcówki mocy Q3/Q4. Końcówka pracuje w klasie AB z niewielkim prądem spoczynkowym, a termistor umieszczony między radiatorami stabilizuje punkt pracy germanowych tranzystorów mocy.
Karta techniczna
AVT6069
AVT6069 to monofoniczny wzmacniacz mocy audio z germanową końcówką AD161/AD162, sprzężeniem zwrotnym, separacją składowej stałej na wyjściu i regulacją prądu spoczynkowego.
| Kod projektu | AVT6069 |
|---|---|
| Wersja | A – płytka drukowana PCB |
| Typ układu | wzmacniacz mocy audio mono |
| Charakter konstrukcji | retro, tranzystory germanowe |
| Liczba kanałów | 1 kanał / mono |
| Stopnie wzmacniacza | trzy stopnie: Q1, Q2 oraz końcówka Q3/Q4 |
| Tranzystor wejściowy | Q1: BC559B |
| Tranzystor sterujący | Q2: BD135-10 |
| Tranzystory mocy | Q3: AD161, Q4: AD162, para germanowa |
| Klasa pracy | AB |
| Prąd spoczynkowy | około 10 mA, ustawiany potencjometrem RV1 |
| Kompensacja termiczna | termistor TH 50 Ω umieszczony między radiatorami |
| Moc wyjściowa dla 4 Ω | około 2…4 W |
| Moc wyjściowa dla 8 Ω | około 2…3 W |
| Pasmo przenoszenia | 40 Hz…20 kHz |
| Zniekształcenia harmoniczne | poniżej 5% |
| Zasilanie | 9…18 V DC |
| Zalecane zasilanie dla 4 Ω | 9…15 V DC |
| Zalecane zasilanie dla 8 Ω | 15…18 V DC |
| Rekomendowany zasilacz | stabilizowany, np. na LM7815 lub LM7818 |
| Wejście | IN – DG381-3.5-2 |
| Wyjście głośnikowe | OUT – DG381-3.5-2 |
| Złącze zasilania | PWR – DG381-3.5-2 |
| Radiatory | HS1, HS2: profil A4755 o długości 35 mm |
| Maksymalna temperatura radiatorów | do około 50°C podczas kontroli uruchomieniowej |
| Zabezpieczenie przeciwzwarciowe | brak – zwarcie wyjścia może uszkodzić tranzystory mocy |
| Wymiary płytki PCB | 75×80 mm |
Wersja
AVT6069 A – płytka PCB. Elementy elektroniczne, tranzystory, radiatory, zasilacz, głośnik, obudowę, przewody i osprzęt montażowy trzeba skompletować osobno.
Wykaz elementów
- R1: 15 kΩ, 1%, metalizowany
- R2, R3: 33 kΩ, 1%, metalizowane
- R4: 56 Ω, 1%, metalizowany
- R5: 1 kΩ, 1%, metalizowany
- R6: 68 Ω / 0,5 W, 1%
- R7: 150 Ω / 0,5 W, 1%
- R8: 220 Ω, 1%, metalizowany
- R9…R11: 470 Ω, 1%, metalizowane
- RE1, RE2: 0,15 Ω / 1 W, 1%
- RV1: potencjometr montażowy 100 Ω, raster 5 mm
- C1: 100 pF / 50 V, foliowy, raster 5 mm
- C2: 0,1 µF / 50 V, foliowy, raster 5 mm
- CE1: 100 µF / 25 V, elektrolityczny, średnica 6,3 mm, raster 2,5 mm
- CE2: 10 µF / 25 V, elektrolityczny, średnica 5 mm, raster 2 mm
- CE3, CE5…CE8: 470 µF / 25 V, elektrolityczne, średnica 10 mm, raster 5 mm
- CE4: 220 µF / 25 V, elektrolityczny, średnica 8 mm, raster 3,5 mm
- D1: dioda Zenera ZY1
- Q1: BC559B, TO-92
- Q2: BD135-10, TO-126
- Q3: tranzystor germanowy AD161, SOT-9, parowany
- Q4: tranzystor germanowy AD162, SOT-9, parowany
- IN, OUT, PWR: złącza DG381-3.5-2
- HS1, HS2: radiatory aluminiowe A4755_35
- TH: termistor RL2007-32.8-59-D1, Amphenol, 50 Ω
- Pasta termoprzewodząca do montażu tranzystorów mocy i termistora
- Cienkościenna rurka termokurczliwa do izolacji termistora
- Stabilizowany zasilacz 9…18 V DC dobrany do impedancji głośnika
- Głośnik lub rezystor obciążający 4 Ω albo 8 Ω
- Obudowa z wentylacją radiatorów
Notes
Tranzystory germanowe AD161/AD162 są dużo bardziej wrażliwe termicznie niż typowe tranzystory krzemowe. Termistor TH trzeba umieścić między radiatorami, zaizolować cienką rurką termokurczliwą i wypełnić pastą termoprzewodzącą, aby dobrze śledził temperaturę stopnia mocy.
Pierwsze uruchomienie należy wykonać z zasilacza laboratoryjnego z ograniczeniem prądowym ustawionym na 100 mA i napięciem obniżonym do 9 V. Wejście IN zwiera się krótkim przewodem, a wyjście obciąża rezystorem 8 Ω / 10 W.
Prąd spoczynkowy ustawia się potencjometrem RV1 na około 10 mA, co odpowiada napięciu około 10,2 mV mierzonym między emiterami tranzystorów mocy. Ostateczną korektę wykonuje się po około 30 minutach pracy, gdy temperatura płytki i radiatorów się ustabilizuje.
Uwaga: układ nie ma zabezpieczenia przeciwzwarciowego ani przeciążeniowego wyjścia. Zwarcie zacisków głośnika może uszkodzić tranzystory germanowe AD161/AD162. Radiatory tranzystorów mocy nie są izolowane elektrycznie: na radiatorze Q3 występuje potencjał zasilania, a na radiatorze Q4 masa układu. Nie dotykaj radiatorów podczas pracy i nie dopuszczaj do ich przypadkowego zwarcia.
Najczęściej zadawane pytania
AVT6069 A zawiera wyłącznie płytkę PCB. Do uruchomienia projektu trzeba samodzielnie skompletować elementy z wykazu, tranzystory, radiatory, zasilacz, obudowę, przewody i osprzęt montażowy.
Nie. AVT6069 jest wzmacniaczem mono. Do budowy wzmacniacza stereo potrzebne są dwa identyczne kanały.
Moc zależy od napięcia zasilania i impedancji głośnika. Dla 4 Ω wynosi około 2…4 W, a dla 8 Ω około 2…3 W w paśmie 40 Hz…20 kHz przy zniekształceniach poniżej 5%.
Wzmacniacz pracuje w zakresie 9…18 V DC. Dla głośnika 4 Ω zalecane jest 9…15 V, aby ograniczyć straty w końcówce mocy. Dla 8 Ω można użyć wyższego napięcia, 15…18 V.
Tranzystory germanowe silnie zmieniają parametry wraz z temperaturą. Termistor TH stabilizuje prąd spoczynkowy końcówki mocy i zmniejsza ryzyko termicznego rozbiegania się układu.
Tak. Po pierwszym uruchomieniu trzeba ustawić prąd spoczynkowy końcówki mocy potencjometrem RV1. Ostateczną regulację należy wykonać po około 30 minutach pracy, po ustabilizowaniu temperatury radiatorów.
