Przekaźnik czasowy cykliczny 12 V DC – moduł AVT1459
AVT1459 C to zlutowany moduł przekaźnika czasowego cyklicznego, który bez przerwy powtarza sekwencję: załącza obwód na ustawiony czas pracy, rozłącza go na ustawiony czas przerwy i zaczyna cykl od nowa. Czas pracy mieści się w zakresie ok. 0,5–8 s, czas przerwy ok. 0,5–60 s, a obciążenie przełącza styk przełączny o obciążalności 8 A / 230 V AC. Moduł nie wymaga lutowania ani programowania, wymaga natomiast zasilania 12–15 V DC, podłączenia sterowanego obwodu i zabudowy płytki.
Jak działa moduł czasowy AVT1459
Podstawą układu jest timer NE555 pracujący jako generator astabilny. Steruje on przekaźnikiem, który na przemian zamyka i otwiera styki. Nie ma tu mikrokontrolera, pamięci nastaw ani menu – czasy wynikają wprost z ustawienia dwóch obwodów RC.
Za każdy z czasów odpowiada osobny potencjometr montażowy, opisany na płytce jako IMPULS (czas załączenia) i PAUZA (czas przerwy). Regulację wykonuje się śrubokrętem, a zmiana jednego czasu nie wymusza korekty drugiego. Zakresy są przybliżone, więc nastawę odmierza się stoperem, obserwując diodę LED, która świeci przy załączonym przekaźniku.
Wyjściem jest styk przełączny opisany na płytce jako NO, COM i NC. Styk jest beznapięciowy – nie podaje napięcia, tylko zamyka albo rozłącza obwód zasilany z własnego źródła. Napięcie 12–15 V DC zasila wyłącznie elektronikę i cewkę przekaźnika. Bieguny zasilania są oznaczone na płytce przy złączu śrubowym.
Jakie cykle można ustawić
Oba czasy ustawia się niezależnie, więc dostępny jest każdy cykl mieszczący się w zakresach regulacji – od ok. 1 s do ok. 68 s. Przykładowe nastawy:
| 0,5 s pracy i 0,5 s przerwy | szybkie miganie, np. światło ostrzegawcze |
| 1 s pracy i 5 s przerwy | krótki impuls powtarzany co kilka sekund |
| 3 s pracy i 30 s przerwy | okresowe załączanie urządzenia wykonawczego |
| 8 s pracy i 60 s przerwy | najdłuższy możliwy cykl, ok. 68 s |
Zastosowania
- Pulsujące oświetlenie i sygnalizacja – cykliczne załączanie lampy, żarówki ostrzegawczej lub sygnalizatora tam, gdzie światło ma migać, a nie świecić ciągle.
- Modelarstwo i makiety – migające latarnie, semafory i światła pojazdów oraz cyklicznie uruchamiane elementy dioram i ekspozycji.
- Automatyka warsztatowa i fotografia – powtarzalne wyzwalanie urządzenia z wejściem stykowym i cykliczne załączanie badanego układu podczas prób.
Czym różni się od innych przekaźników czasowych
- Od przekaźnika z opóźnieniem załączenia lub wyłączenia – tamten odmierza czas raz, po zmianie stanu wejścia. AVT1459 pracuje w pętli i nie potrzebuje sygnału wyzwalającego: po podaniu zasilania powtarza cykl do jego odłączenia.
- Od timera dobowego i sterownika z zegarem czasu rzeczywistego – tamte realizują harmonogram w minutach, godzinach i dniach tygodnia. Tutaj najdłuższy cykl to ok. 68 s, więc do ogrzewania czy oświetlenia sterowanego w rytmie dobowym moduł się nie nadaje.
- Od modułu programowalnego – nastawy nie wymagają komputera, aplikacji ani wyświetlacza; ustawia się je dwoma potencjometrami. W praktyce ten typ układu bywa nazywany timerem cyklicznym, generatorem cykli albo przekaźnikiem impuls-pauza.
Karta techniczna
| Kod projektu | AVT1459 |
| Rodzaj produktu | moduł (PCB z wlutowanymi podzespołami) |
| Funkcja | cykliczne załączanie i rozłączanie obwodu |
| Układ czasowy | NE555 jako generator astabilny |
| Czas załączenia | ok. 0,5–8 s |
| Czas przerwy | ok. 0,5–60 s |
| Najdłuższy pełny cykl | ok. 68 s |
| Regulacja czasów | dwa potencjometry montażowe opisane na płytce: IMPULS i PAUZA |
| Element wykonawczy | przekaźnik ze stykiem przełącznym NO / COM / NC |
| Obciążalność styków | 8 A / 230 V AC |
| Sygnalizacja | dioda LED świecąca przy załączonym przekaźniku |
| Przyłącza | złącza śrubowe zasilania i wyjścia przekaźnikowego |
| Pobór prądu | do 100 mA |
| Zasilanie | 12–15 V DC z zasilacza, baterii lub akumulatora |
| Wymiary płytki PCB | 47 × 34 mm |
Co trzeba podłączyć
Do uruchomienia modułu potrzebne są:
- zasilanie 12–15 V DC – zasilacz, bateria lub akumulator, przy poborze do 100 mA,
- sterowany obwód z własnym zasilaniem – moduł tylko przełącza styki, nie podaje napięcia,
- obudowa i przewody dobrane do zastosowania; płytkę można przykręcić przez otwory w narożnikach.
Zasilacza, przewodów ani obudowy nie ma w zestawie. Po podaniu zasilania moduł od razu rozpoczyna pracę – pozostaje ustawienie obu czasów śrubokrętem.
Podłączenie do styków obwodu sieciowego 230 V wymaga zamkniętej obudowy, właściwej izolacji, zabezpieczeń i kwalifikacji do pracy przy instalacjach elektrycznych. Na niezabudowanej płytce elementy obwodu wyjściowego byłyby wtedy dostępne dotykowo i pod napięciem groźnym dla życia. Prace przy podłączaniu wykonuje się przy odłączonym zasilaniu.
Najczęstsze pytania o przekaźnik czasowy cykliczny AVT1459
Jaki najdłuższy cykl można ustawić?
Około 68 sekund: do 8 s pracy i do 60 s przerwy. Oba czasy ustawia się niezależnie, więc dostępny jest dowolny cykl mieszczący się w tych zakresach. Do interwałów liczonych w minutach, godzinach lub dniach potrzebny jest przekaźnik czasowy o innym zakresie nastaw albo sterownik z zegarem.
Czy moduł podaje napięcie na sterowane urządzenie?
Nie. Wyjściem jest beznapięciowy styk przekaźnika, który jedynie zamyka lub rozłącza zewnętrzny obwód. Sterowane urządzenie musi mieć własne zasilanie, a napięcie 12–15 V DC zasila wyłącznie moduł i cewkę przekaźnika.
Kiedy podłączyć obciążenie do styku NO, a kiedy do NC?
Do NO – gdy urządzenie ma być cyklicznie włączane, do NC – gdy ma być cyklicznie wyłączane. Przy połączeniu COM–NO obwód jest zamykany na czas ustawiony potencjometrem IMPULS. Przy połączeniu COM–NC obwód pozostaje zamknięty, a rozłącza się na czas załączenia przekaźnika.
Czy modułem można sterować taśmą LED 12 V?
Tak, o ile taśma ma własne zasilanie. Styk przekaźnika tylko przerywa jej obwód zasilania, więc prąd taśmy nie płynie przez elektronikę modułu, a jedynie przez styki. Ten sam zasilacz 12 V może zasilać moduł i taśmę, jeśli ma odpowiedni zapas prądu.
Czy moduł nadaje się do sterowania pompką, elektrozaworem lub silnikiem?
Tak, w granicach obciążalności styków. Podana obciążalność 8 A / 230 V AC dotyczy obwodu sieciowego. Przy obciążeniach indukcyjnych o trwałości styków decyduje prąd płynący w chwili załączenia, który bywa wielokrotnie wyższy od prądu pracy ustalonej – jego wartość trzeba sprawdzić w danych sterowanego urządzenia.
Czy moduł można zasilić z instalacji 24 V?
Nie bezpośrednio. Moduł wymaga 12–15 V DC, więc w instalacji 24 V potrzebna jest przetwornica obniżająca albo osobny zasilacz 12–15 V DC. Wyższe napięcie zasilania grozi uszkodzeniem układu czasowego i cewki przekaźnika.
Czy moduł zachowuje ustawione czasy po zaniku zasilania?
Tak. Czasy wynikają z mechanicznego położenia suwaków potencjometrów, więc nie ma nastaw do zapisania w pamięci. Po powrocie zasilania moduł zaczyna cykl od nowa z tymi samymi czasami.
Czy stykami można przełączać obciążenie 230 V?
Tak, w granicach 8 A / 230 V AC. Nie oznacza to 8 A przy każdym odbiorniku, bo silniki, transformatory i zasilacze elektroniczne pobierają przy załączeniu prąd wyższy niż podczas pracy ustalonej. Podłączenie napięcia sieciowego wymaga obudowy, izolacji, zabezpieczeń i odpowiednich kwalifikacji.