Elektronika
Wzmacniacz lampowy stereo EL84SE Single-Ended - PCB do projektu AVT 6072
- Wzmacniacz lampowy stereo AVT6072 w konfiguracji EL84SE Single-Ended, z lampami EL84 w końcówkach mocy, lampą ECC83 w stopniu wstępnym, mocą około 4…4,5W przy 8Ω. Wersja A to płytka PCB do samodzielnego skompletowania elementów.
Wzmacniacz lampowy stereo EL84SE Single-Ended – płytka PCB AVT6072
Płytka drukowana do budowy prostego stereofonicznego wzmacniacza lampowego Single-Ended na popularnych lampach EL84 i ECC83.
Klasyczny wzmacniacz lampowy EL84SE do domowego audio
AVT6072 pozwala zbudować prosty stereofoniczny wzmacniacz lampowy pracujący w konfiguracji Single-Ended. To klasyczna konstrukcja do rozpoczęcia przygody z techniką lampową, oparta na popularnych lampach EL84 oraz ECC83.
Stopień wstępny wykorzystuje podwójną triodę ECC83, a każdy kanał mocy pracuje na pentodzie EL84. Układ zawiera globalne sprzężenie zwrotne z uzwojeń wtórnych transformatorów głośnikowych, co poprawia parametry przenoszenia i stabilność pracy wzmacniacza.
Karta techniczna
AVT6072
AVT6072 to prosty stereofoniczny wzmacniacz lampowy EL84SE z triodą ECC83 w stopniu napięciowym, pentodami EL84 w końcówkach mocy oraz zasilaczem anodowym na płytce.
| Kod projektu | AVT6072 |
|---|---|
| Wersja | A – płytka drukowana PCB |
| Typ układu | wzmacniacz lampowy stereo |
| Topologia | SE / Single-Ended |
| Lampa stopnia wstępnego | V1: ECC83 |
| Lampy końcówek mocy | V2L, V2R: EL84 |
| Moc wyjściowa | około 4…4,5 W na kanał |
| Obciążenie znamionowe | 8 Ω |
| Pasmo przenoszenia przy 1 W | 20 Hz…50 kHz |
| Czułość dla mocy znamionowej | około 820 mV |
| Zniekształcenia przy mocy znamionowej | 2 / 1,5 / 1,2% dla 100 Hz / 1 kHz / 10 kHz |
| Zniekształcenia przy mocy 1 W | 0,5 / 0,4 / 0,4% dla 100 Hz / 1 kHz / 10 kHz |
| Sprzężenie zwrotne | globalne, z uzwojeń wtórnych transformatorów głośnikowych |
| Transformator głośnikowy | 5 kΩ / 8 Ω, np. LO8 HiFi5WSE albo odpowiednik |
| Napięcie anodowe transformatora | 230 V AC / 0,2 A |
| Napięcie anodowe po wyprostowaniu | około 260…300 V DC przed włożeniem lamp, około 270 V DC po rozgrzaniu lamp |
| Żarzenie | 6,3 V AC / 2,2 A |
| Transformator zasilający | około 60 VA, uzwojenia 230 V / 0,2 A i 6,3 V / 2,2 A |
| Filtracja anodowa | filtr aktywny na tranzystorze Q1 STP5NK50ZF |
| Napięcie katodowe EL84 | około 6…7 V na rezystorach katodowych po rozgrzaniu lamp |
| Wejście audio | IN – złącze KK2 proste lub zewnętrzny potencjometr 2×47 kΩ |
| Złącza transformatorów | TGL, TGR – złącza ARK 5 mm |
| Elementy poza PCB | transformatory zasilający i głośnikowe, potencjometr głośności, gniazda, obudowa, przewody |
| Wymiary płytki PCB | 137×66 mm |
Wersja
AVT6072 A – płytka PCB. Elementy elektroniczne, lampy, podstawki, transformatory, obudowę, gniazda, przewody i osprzęt montażowy trzeba skompletować osobno.
Wykaz elementów
- R1, R2L, R2R, R8L, R8R: 2,7 kΩ, SMD 1206, 1%
- R2: 33 kΩ / 1 W
- R3, R4, R1L, R1R, R9L, R9R: 470 kΩ, SMD 1206, 1%
- R5, R6: 100 Ω, SMD 1206, 1%
- R7, R4L, R4R: 4,7 kΩ, SMD 1206, 1%
- R10L, R10R: 130 Ω / 2 W, metalizowane
- R11L, R11R: 270 Ω / 1 W, metalizowane
- R3L, R3R: 2 kΩ, SMD 1206, 1%
- R5L, R5R: 680 Ω, SMD 1206, 1%
- R6L, R6R: 220 kΩ / 1 W, THT, metalizowane
- R7L, R7R: 22 kΩ / 0,6 W, THT, metalizowane
- C1L, C1R: 680 pF, SMD 1206, NP0, 50 V
- C2L, C2R: 100 nF / 400 V, foliowe, raster 10 mm
- CE1: 100 µF / 400 V, elektrolityczny SNAP, średnica 25 mm
- CE2: 22 µF / 350 V, elektrolityczny SNAP, średnica 22 mm
- CE3, CE2L, CE2R: 10 µF / 350 V, elektrolityczne THT, raster 10 mm
- CE1L, CE1R: 22 µF / 16 V, elektrolityczne THT, raster 5 mm
- CE3L, CE3R: 220 µF / 25 V, elektrolityczne THT, raster 10 mm
- D1…D5: SUF4007, SMD
- D6: 1N4148, SMD 1206
- Q1: STP5NK50ZF, TO-220 izolowany
- FB: złącze KK4 proste, kompletne
- HT: HS135-38, radiator 38 mm z zestawem montażowym
- IN: złącze KK3 proste
- JA, JH, TGL, TGR: złącza ARK 5 mm
- JLED: złącze KK2 proste, kompletne
- V1: ECC83 z podstawką Noval do druku
- V2L, V2R: EL84 z podstawkami Noval do druku
- Transformatory głośnikowe 5 kΩ / 8 Ω, np. LO8 HiFi5WSE lub odpowiedniki
- Transformator zasilający około 60 VA, uzwojenia 230 V / 0,2 A oraz 6,3 V / 2,2 A
- Potencjometr stereofoniczny 2×47 kΩ logarytmiczny do regulacji głośności
- Gniazda wejściowe RCA i gniazda głośnikowe
- Gniazdo IEC z bezpiecznikiem, wyłącznikiem i przewodem ochronnym PE
- Przewody żarzenia, przewody wysokonapięciowe i przewody ekranowane do wejść audio
- Obudowa z wentylacją lamp i bezpiecznym mocowaniem transformatorów
Notes
Układ najlepiej montować w obudowie zapewniającej swobodną cyrkulację powietrza wokół lamp i elementów zasilacza. Otwory wentylacyjne w płytce pomagają odprowadzać ciepło, dlatego nie należy ich zasłaniać.
Transformatory głośnikowe warto oddalić od transformatora sieciowego. Przewody wejściowe i sprzężenia zwrotnego należy prowadzić możliwie krótko, a przewody żarzenia skręcić i ułożyć z dala od toru sygnałowego.
Podczas uruchamiania najpierw sprawdza się napięcia bez lamp: żarzenie 6,3 V AC oraz napięcie anodowe około 260…300 V DC. Po włożeniu lamp napięcie anodowe powinno wynosić około 270 V DC, a na rezystorach katodowych lamp mocy pojawia się około 6…7 V.
Uwaga: w układzie występuje napięcie sieciowe 230 VAC groźne dla życia.
Nieprawidłowy montaż lub dotknięcie elementów pod napięciem mogą doprowadzić do śmiertelnego porażenia.
W urządzeniu występują również wysokie napięcia anodowe około 300 V DC oraz wysoka temperatura lamp i elementów zasilacza. Pomiary, regulacje i zmiany połączeń wykonuj wyłącznie po odłączeniu zasilania i rozładowaniu kondensatorów wysokonapięciowych.
Najczęściej zadawane pytania
AVT6072 A zawiera wyłącznie płytkę PCB. Do uruchomienia projektu trzeba samodzielnie skompletować elementy z wykazu, lampy, podstawki, transformatory, obudowę, gniazda, przewody i osprzęt montażowy.
Potrzebna jest jedna lampa ECC83 do stopnia wstępnego oraz dwie lampy EL84 do końcówek mocy. Każdy kanał stereo pracuje na jednej pentodzie EL84.
Wzmacniacz osiąga około 4…4,5 W na kanał przy obciążeniu 8 Ω. To moc typowa dla prostych konstrukcji EL84SE, najlepiej współpracująca ze skutecznymi kolumnami.
Potrzebne są transformatory głośnikowe 5 kΩ / 8 Ω, na przykład LO8 HiFi5WSE lub odpowiedniki. Przy innych transformatorach może być konieczny dobór kondensatorów C1L/C1R w obwodzie sprzężenia zwrotnego.
Nie ma typowej regulacji potencjometrami montażowymi, ale wymaga kontroli napięć żarzenia i napięć anodowych oraz sprawdzenia poprawności sprzężenia zwrotnego po podłączeniu transformatorów głośnikowych.
To prosty układ lampowy, ale nie jest bezpieczny dla osób bez przygotowania do pracy z napięciem sieciowym i wysokim napięciem anodowym. Wzmacniacz wymaga poprawnej obudowy, uziemienia PE, ostrożnego uruchomienia i zachowania zasad bezpieczeństwa.
