Elektronika
Wzmacniacz lampowy stereo dla nielampowców - PCB do projektu AVT 5142
- Wzmacniacz lampowy stereo AVT5142 dla osób rozpoczynających przygodę z techniką lampową, z układem napięciowym Williamsona, stopniem mocy push-pull klasy AB1. Wersja A zawiera płytkę PCB wyłącznika, pozostałe elementy trzeba skompletować osobno.
Wzmacniacz lampowy stereo dla nielampowców – płytka PCB wyłącznika AVT5142
Płytka drukowana wyłącznika do projektu stereofonicznego wzmacniacza lampowego AVT5142, którego część audio jest wykonywana montażem przestrzennym „na pająka”.
Lampowy wzmacniacz stereo w klasycznej konstrukcji
AVT5142 to projekt kompletnego wzmacniacza lampowego stereo dla osób, które chcą wejść w technikę lampową i zbudować urządzenie audio w klasycznej, edukacyjnej formie. Tor audio wykorzystuje układ napięciowy Williamsona, stopień mocy push-pull oraz lampy dużej mocy pracujące w klasie AB1.
Wersja A obejmuje płytkę drukowaną wyłącznika o wymiarach 62×37 mm. Część lampowa wzmacniacza nie jest wykonywana na płytce PCB — elementy toru audio, zasilaczy lampowych i połączenia wysokiego napięcia wymagają montażu przestrzennego „na pająka”, z zachowaniem zasad bezpieczeństwa dla urządzeń lampowych.
Karta techniczna
AVT5142
AVT5142 to projekt lampowego wzmacniacza stereo z płytką PCB wyłącznika, montażem przestrzennym części lampowej, zasilaczami wysokiego napięcia i transformatorami głośnikowymi.
| Kod projektu | AVT5142 |
|---|---|
| Wersja | A – płytka drukowana PCB wyłącznika |
| Typ układu | wzmacniacz lampowy stereo |
| Sposób montażu części lampowej | montaż przestrzenny „na pająka”, bez płytki drukowanej |
| Konfiguracja napięciowa | układ Williamsona |
| Stopień mocy | triodowy push-pull, klasa AB1 |
| Polaryzacja lamp mocy | stała, z regulacją napięcia ujemnego |
| Moc wyjściowa | 2×7 W bez przesterowania |
| Pasmo przenoszenia | 32 Hz…18,5 kHz przy spadku 3 dB |
| Czułość wejściowa dla mocy maksymalnej | 1,24 Vrms |
| Sygnał liniowy do wejścia | maksymalna amplituda około 775 mV |
| Lampy stopni napięciowych | V1, V2: 6H8C / 6N8S |
| Lampa stopnia mocy | V3: 6H13C / 6N13S, odpowiednik 6AS7 |
| Lampa prostownicza | V4: 5Ц3C / 5C3S |
| Wskaźnik wysterowania | logarytmiczny wskaźnik z miliamperomierzem A1 |
| Transformatory głośnikowe | wymagane, dobierane do lamp i impedancji głośników |
| Dławiki zasilacza | L1: 20 H; L2, L3: 10 H |
| Płytka drukowana w wersji A | płytka wyłącznika |
| Wymiary płytki PCB | 62×37 mm |
Wersja
AVT5142 A – płytka PCB wyłącznika. Część lampowa wzmacniacza jest wykonywana montażem przestrzennym „na pająka”, bez płytki drukowanej. Elementy elektroniczne, lampy, transformatory, dławiki, obudowę, gniazda i osprzęt montażowy trzeba skompletować osobno.
Wykaz elementów
- R1: 1 MΩ / 0,5 W
- R2: 51 kΩ / 0,5 W
- R3: 33 kΩ / 1 W
- R4: 1,1 kΩ / 1 W
- R5, R6: 330 kΩ / 0,5 W
- R7, R8: 18 kΩ / 0,5 W
- R9: 6,8 kΩ / 1 W
- R10, R11: 510 kΩ / 0,5 W
- R12, R13: 22 kΩ / 1 W
- R14: 3,9 kΩ / 3 W
- R15: 750 Ω / 0,5 W
- R16, R17: 120 kΩ / 1 W
- R18, R19: 1 Ω / 1 W
- R20: 47 Ω / 1 W
- R21–R24: 470 kΩ / 1 W
- R25, R28, R29: 10 kΩ / 0,125 W
- R26: 220 kΩ / 0,125 W
- R27: 1 kΩ / 0,125 W
- R30: 47 kΩ / 0,125 W
- Rx: 5…10 kΩ / 1 W
- Rr: 100 kΩ / 0,125 W
- Ra: dobierany doświadczalnie
- P1: potencjometr 2×100 kΩ B, logarytmiczny
- P2–P5: rezystory nastawne 47 kΩ A, liniowe
- C1: 10 µF / 400 V
- C2–C4, C6, C7, C11–C17, C20–C22: 100 nF / 400 V
- C5, C8: 47 µF / 400 V
- C9, C10, C18, C19: 330 µF / 400 V
- C23, C24: 220 µF / 200 V
- C25–C27: 100 nF / 200 V
- C28–C31: 330 nF / 200 V
- C32, C37, C41: 220 µF / 50 V
- C33, C35, C36, C38, C40, C42, Cr: 10 µF / 16 V
- C34, C39: 10 nF / 16 V
- IC1, IC8: 7805
- IC2, IC9: NE555
- IC3: 4013
- IC4–IC7: 4026
- IC10: 7812
- M1: mostek 1000 V / 1 A
- M2: mostek 100 V / 1 A
- M3: mostek 100 V / 3 A
- D1: 1N4007
- D2, Da: 1N4148
- Q1: BC555
- W1–W4: SC52-11
- V1, V2: 6H8C / 6N8S
- V3: 6H13C / 6N13S, odpowiednik 6AS7
- V4: 5Ц3C / 5C3S
- L1: 20 H
- L2, L3: 10 H
- T1: transformator sieciowy według opisu projektu
- T2: transformator głośnikowy według opisu projektu
- T3: 6…12 V / 100 mA
- T4: 12…15 V / 2 A
- A1: miliamperomierz 10…50 mA
- G1: zgodnie z opisem projektu
- S1, S2: styki zwierne
- K1: przekaźnik dla dwóch obwodów, cewka 5 V
- 4 podstawki lampowe typu Octal do chassis
- Podwójne gniazdo RCA
- Gniazda głośnikowe
Notes
Wersja PCB obejmuje płytkę wyłącznika, natomiast właściwy tor lampowy wymaga montażu przestrzennego. Taki montaż daje swobodę prowadzenia przewodów wysokiego napięcia, masy i żarzenia, ale wymaga starannego planowania rozmieszczenia elementów w obudowie.
Najważniejszy wpływ na jakość końcowego wzmacniacza mają transformatory głośnikowe, dławiki zasilacza i prowadzenie mas. Wejście audio powinno być prowadzone przewodem ekranowanym, a połączenia żarzenia i wysokiego napięcia należy prowadzić z dala od toru małosygnałowego.
Projekt jest edukacyjny i rozbudowany: obejmuje tor audio, zasilacze, polaryzację lamp mocy, logarytmiczny wskaźnik wysterowania oraz wyłącznik stykowy. Przed uruchomieniem trzeba sprawdzić poprawność montażu, izolację elementów wysokonapięciowych oraz połączenie obudowy z przewodem ochronnym.
Uwaga: w układzie występuje napięcie sieciowe 230 VAC groźne dla życia.
Nieprawidłowy montaż lub dotknięcie elementów pod napięciem mogą doprowadzić do śmiertelnego porażenia.
W urządzeniu występują również wysokie napięcia anodowe oraz kondensatory o dużej pojemności. Pomiary, regulacje i zmiany połączeń wykonuj wyłącznie po odłączeniu zasilania i rozładowaniu kondensatorów wysokonapięciowych.
Najczęściej zadawane pytania
AVT5142 A zawiera płytkę PCB wyłącznika. Część lampową wzmacniacza trzeba wykonać montażem przestrzennym „na pająka”, bez płytki drukowanej, a pozostałe elementy należy samodzielnie skompletować z wykazu.
Wzmacniacze lampowe często wykonuje się montażem przestrzennym, ponieważ ułatwia to prowadzenie przewodów wysokiego napięcia, żarzenia i masy oraz pozwala lepiej rozmieścić duże elementy, takie jak podstawki lampowe, transformatory i dławiki.
Projekt opisuje moc maksymalną 2×7 W bez przesterowania, przy sygnale sinusoidalnym 1 kHz i czułości wejściowej 1,24 Vrms dla mocy maksymalnej.
W projekcie stosowane są lampy 6H8C / 6N8S w stopniach napięciowych, 6H13C / 6N13S w stopniu mocy oraz 5Ц3C / 5C3S jako lampa prostownicza.
Tak. Stopień mocy pracuje z transformatorem głośnikowym z dzielonym uzwojeniem pierwotnym. Transformator dopasowuje małą impedancję głośnika do warunków pracy lamp i ma bardzo duży wpływ na jakość dźwięku.
Projekt ma charakter edukacyjny, ale nie jest prostym układem niskonapięciowym. Wzmacniacz pracuje z napięciem sieciowym 230 VAC, wysokimi napięciami anodowymi i rozbudowanym zasilaczem, dlatego montaż oraz pomiary wymagają ostrożności i podstawowego doświadczenia z urządzeniami lampowymi.
