Miernik uniwersalny do instalacji elektrycznych i serwisu automatyki

BM235 to multimetr o rozdzielczości 6000 wskazań, mierzący wartość skuteczną metodą True RMS. Zakres prądu obejmuje pełne pasmo od 600 µA do 10 A, z osobnymi gniazdami i bezpiecznikami dla obu torów, a pomiar napięcia zaczyna się od zakresu 60 mV. Uzupełnieniem są rezystancja do 60 MΩ, pojemność do 10 mF, test diod, test ciągłości, pomiar częstotliwości oraz temperatura mierzona sondą typu K.

Model wyróżniają dwie funkcje. Tryb AutoV sam rozpoznaje, czy na sondach jest napięcie stałe czy przemienne, i pracuje z obniżoną impedancją wejściową, która odprowadza napięcia szczątkowe indukowane w nieużywanych żyłach. Funkcja VFD z cyfrowym filtrem dolnoprzepustowym pozwala odczytać napięcie i częstotliwość składowej podstawowej na wyjściu przemiennika częstotliwości. Konstrukcja odpowiada wymaganiom przyrządu profesjonalnego: kategoria pomiarowa CAT III 600 V i CAT IV 300 V, odporność na udar 6 kV, obudowa w klasie IP40 i zalecany roczny odstęp między wzorcowaniami.

Zastosowania

• rozróżnianie żyły pod napięciem od przewodu rozwartego w instalacji elektrycznej
• pomiar napięcia stałego i przemiennego do 600 V oraz sygnałów milowoltowych
• pomiar napięcia i częstotliwości na wyjściu przemiennika częstotliwości
• pomiar prądu obciążenia do 10 A w obwodach zasilania i sterowania
• sprawdzanie prądu czujnika płomienia w automatyce urządzeń grzewczych
• pomiar prądu pętli sygnałowej w torach sterowania i automatyce przemysłowej
• pomiar rezystancji izolacji rzędu dziesiątek megaomów oraz małych rezystancji styków
• sprawdzanie kondensatorów w zakresie od nanofaradów do 10 mF
• pomiar temperatury sondą termoparową typu K
• wyszukiwanie przewodów pod napięciem i przerw w okablowaniu detektorem pola elektrycznego
• rejestrowanie wartości największej, najmniejszej i średniej podczas długiego pomiaru

Specyfikacja techniczna

Napięcie

• zakresy DCV: 60,00 mV, 600,0 mV, 6,000 V, 60,00 V i 600,0 V
• dokładność DCV: 0,3% + 2 cyfry do zakresu 6 V, 0,4% + 2 cyfry na zakresie 60 V i 0,2% + 2 cyfry na zakresie 600 V
• zakresy ACV: 6,000 V, 60,00 V i 600,0 V, dokładność 0,7% + 3 cyfry przy 50/60 Hz i 2,0% + 3 cyfry w paśmie 45 do 440 Hz
• zakresy ACmV: 60,00 mV i 600,0 mV, dokładność 1,0% + 3 cyfry w paśmie 10 do 500 Hz
• funkcja VFD z filtrem dolnoprzepustowym: zakres 600,0 V, dokładność 1,0% + 3 cyfry dla częstotliwości podstawowej 10 do 100 Hz
• tryb AutoV: zakres 600,0 V dla napięcia stałego i przemiennego, dokładność 2,0% + 3 cyfry, próg zadziałania 1 V
• impedancja wejściowa w trybach zwykłych: 10 MΩ, 54 pF
• impedancja wejściowa w trybie AutoV: od ok. 2,1 kΩ przy niskim napięciu, rosnąca do ok. 240 kΩ przy 600 V

Prąd

• zakresy DCA: 600,0 µA i 6000 µA z dokładnością 1,0% + 3 cyfry, 60,00 mA i 600,0 mA z dokładnością 0,7% + 3 cyfry oraz 6,000 A i 10,00 A
• zakresy ACA: 600,0 µA i 6000 µA z dokładnością 1,5% + 3 cyfry, 60,00 mA i 600,0 mA z dokładnością 1,0% + 3 cyfry oraz 6,000 A i 10,00 A, w paśmie 50 do 400 Hz
• rozdzielczość na najniższym zakresie: 0,1 µA
• spadek napięcia na wejściu: 0,1 mV/µA, 1,9 mV/mA oraz 0,04 V/A
• obciążalność wejścia 10 A: praca ciągła do 10 A, powyżej do 20 A przez maksymalnie 30 s z pięciominutową przerwą
• ostrzeżenie Beep-Jack o niewłaściwym podłączeniu sond do gniazd prądowych

Rezystancja, ciągłość, dioda i pojemność

• zakresy rezystancji: 600,0 Ω i 6 kΩ z dokładnością 0,3% + 3 cyfry, 60 kΩ i 600 kΩ z dokładnością 0,5% + 3 cyfry oraz 6 MΩ i 60 MΩ z dokładnością 0,9% + 2 cyfry
• napięcie rozwarcia przy pomiarze rezystancji: 1,6 V
• test ciągłości BeepLit: próg zadziałania 30 do 480 Ω, czas reakcji poniżej 15 ms, sygnał dźwiękowy razem z miganiem podświetlenia
• test diod: zakres 3,000 V, dokładność 0,9% + 2 cyfry, prąd testowy 0,3 mA, napięcie rozwarcia poniżej 3,2 V
• zakresy pojemności: 20 nF i 200 nF z dokładnością 1,5% + 8 cyfr, 2000 nF do 2000 µF z dokładnością 1,5% + 2 cyfry oraz 10 mF z dokładnością 4,5% + 10 cyfr

Częstotliwość i temperatura

• zakres pomiaru częstotliwości: 10 Hz do 50 kHz na zakresach milowoltowych oraz 6 V i 60 V
• zakres na wyższych napięciach i w trybie VFD: 10 Hz do 1 kHz
• zakres przy pomiarze prądu: 10 Hz do 5 kHz dla zakresów mikroamperowych i miliamperowych
• dokładność pomiaru częstotliwości: 0,03% + 2 cyfry
• temperatura z sondą typu K: -40,0 do 400°C oraz -40,0 do 752°F, dokładność 1% + 1°C

Detekcja pola elektrycznego

• dwie czułości do wyboru: EF-H i EF-L
• zakres wskazań EF-H: od 10 V do 160 V, zakres EF-L: od 40 V do 500 V
• wskazanie 5-stopniowym bargrafem i tonem zmieniającym się wraz z natężeniem pola
• antena umieszczona w górnej lewej części obudowy
• detekcja stykowa jedną sondą, z najlepszą czułością przez gniazdo COM

Funkcje pomocnicze

• rejestracja MAX, MIN i AVG z zachowaną autoregulacją zakresu
• zerowanie względne, obejmujące także odczyty z rejestracji MAX, MIN i AVG
• zatrzymanie wskazania HOLD
• wybór zakresu automatyczny lub ręczny, poza trybem AutoV oraz pomiarem pojemności i częstotliwości
• podświetlenie wyświetlacza, gaszone samoczynnie po 10 minutach
• zapamiętywanie ostatnio wybranej funkcji jako ustawienia startowego

Wyświetlacz i zasilanie

• wyświetlacz LCD 6000 wskazań (3 5/6 cyfry)
• częstotliwość odświeżania: 5 razy na sekundę
• pomiar wartości skutecznej: True RMS
• współczynnik szczytu: 2:1 przy pełnej skali i 4:1 przy połowie skali
• zasilanie: 2 baterie AAA 1,5 V, pobór typowo 3,2 mA
• sygnalizacja rozładowania baterii: poniżej ok. 2,5 V
• inteligentne wyłączanie po ok. 30 minutach, wstrzymywane w trakcie pomiaru

Dane ogólne

• kategoria pomiarowa: CAT III 600 V i CAT IV 300 V dla napięcia przemiennego i stałego, izolacja podwójna
• odporność na przepięcia: 6 kV udarem 1,2/50 µs
• stopień ochrony obudowy: IP40
• zabezpieczenie wejść prądowych: bezpiecznik 0,4 A / 1000 V o wymiarach 6 × 32 mm dla gniazda µA i mA oraz 11 A / 1000 V o wymiarach 10 × 38 mm dla gniazda 10 A
• zabezpieczenie wejść napięciowych: 1100 V AC / 660 V DC, pozostałe funkcje 600 V
• temperatura pracy: -10 do 45°C, wilgotność do 80% do 31°C
• wysokość pracy: do 2000 m n.p.m., stopień zanieczyszczenia 2
• wymiary z osłoną gumową: 161 × 80 × 50 mm
• masa z osłoną gumową: 334 g
• zgodność: IEC/UL/EN 61010-1 Ed. 3.1, 61010-2-033 Ed. 2.0 i 61010-031 Ed. 2.0, dyrektywy LVD, EMC i RoHS 2

W zestawie

• multimetr Brymen BM235 (BM-235) w osłonie gumowej
• para przewodów pomiarowych z sondami
• sonda termoparowa typu K z wtykami bananowymi BKP60
• 2 baterie AAA, zamontowane w mierniku
• instrukcja obsługi

Napięcia szczątkowe i impedancja wejściowa miernika

Przewód ułożony równolegle do żyły pod napięciem przejmuje część jej pola przez sprzężenie pojemnościowe. Multimetr o wysokiej impedancji wejściowej, rzędu 10 MΩ, praktycznie nie obciąża takiego sygnału, więc pokazuje kilkadziesiąt albo i ponad sto woltów na przewodzie, który w rzeczywistości jest odłączony. To zjawisko nosi nazwę napięcia szczątkowego, nazywanego też fantomowym, i prowadzi do błędnej oceny stanu instalacji.

Tryb AutoV rozwiązuje to obniżoną impedancją wejściową, zaczynającą się od ok. 2,1 kΩ. Taka impedancja obciąża sygnał sprzężony na tyle, że napięcie szczątkowe zanika, a na wyświetlaczu zostaje wartość napięcia rzeczywistego. Miernik sam rozpoznaje przy tym, czy sygnał jest stały czy przemienny, i wybiera odpowiednią funkcję powyżej progu 1 V. Symbol LoZ na wyświetlaczu przypomina o pracy w tym trybie.

Impedancja nie pozostaje niska przez cały czas. Przy wyższych napięciach narasta gwałtownie w ułamku sekundy, osiągając ok. 12 kΩ przy 100 V i ok. 240 kΩ przy 600 V. Producent podaje jednak, że szczytowy prąd początkowy przy dotknięciu sond do obwodu 600 V przemiennego może sięgnąć 404 mA, zanim opadnie do kilku miliamperów. Z tego powodu trybu AutoV nie należy używać w obwodach, którym takie obciążenie mogłoby zaszkodzić, a pomiar wykonywać wtedy w zwykłej funkcji napięciowej o wysokiej impedancji.

Najczęstsze pytania o Brymen BM235

Co daje pomiar True RMS?

Wartość skuteczna to odpowiednik napięcia stałego wywołujący ten sam skutek cieplny. Miernik z pomiarem True RMS wyznacza ją poprawnie niezależnie od kształtu przebiegu, także dla przebiegów prostokątnych, trójkątnych, ciągów impulsów i przebiegów zniekształconych przez harmoniczne. Ma to znaczenie praktyczne, ponieważ harmoniczne przyczyniają się do przegrzewania transformatorów, generatorów i silników, przedwczesnego wyzwalania zabezpieczeń, przepalania bezpieczników oraz nagrzewania przewodu neutralnego.

Kiedy nie należy używać trybu AutoV?

Wszędzie tam, gdzie obwód mógłby ucierpieć od niskiej impedancji wejściowej, na przykład w torach sygnałowych i obwodach elektroniki o niewielkiej wydajności prądowej. W takich miejscach napięcie mierzy się w zwykłej funkcji wybranej przełącznikiem, gdzie impedancja wynosi 10 MΩ. Warto też pamiętać, że w trybie AutoV działają wyłącznie przyciski HOLD, EF i podświetlenia.

Do czego służy zakres mikroamperowy?

Producent przewiduje go dla czujników płomienia w automatyce grzewczej, gdzie sygnał ma wartość pojedynczych mikroamperów. Rozdzielczość 0,1 µA pozwala wychwycić jego drobne zmiany. Podane wartości odniesienia dla stabilnego płomienia to co najmniej 2 µA dla czujnika rektyfikacyjnego, 1,5 µA dla ultrafioletowego i 8 µA dla układów z samokontrolą, przy czym wahania powyżej 10% zapowiadają przypadkowe zwolnienie przekaźnika płomienia.

Co oznacza komunikat InEr i sygnał dźwiękowy?

To ostrzeżenie funkcji Beep-Jack. Miernik wykrywa, że przewód pomiarowy tkwi w gnieździe prądowym µA, mA albo 10 A, choć przełącznikiem wybrano inną funkcję, najczęściej pomiar napięcia. Taka kombinacja oznacza przyłożenie napięcia do bocznika o bardzo małej rezystancji i grozi uszkodzeniem przyrządu, dlatego miernik sygnalizuje ją dźwiękiem i napisem na wyświetlaczu, zanim dojdzie do pomiaru.

Jak długo można mierzyć prąd na zakresie 10 A?

Do 10 A pomiar może trwać bez ograniczeń. Powyżej tej wartości, do 20 A, producent dopuszcza pomiar przez maksymalnie 30 sekund, po którym potrzebna jest pięciominutowa przerwa na ostygnięcie bocznika. Wejście chroni bezpiecznik 11 A o napięciu znamionowym 1000 V i wymiarach 10 × 38 mm, wymieniany wyłącznie na typ o tych samych albo lepszych parametrach.

Czym miernik profesjonalny różni się od sprzętu hobbystycznego?

Decyduje kategoria pomiarowa, odporność na przepięcia i sposób zabezpieczenia wejść. BM235 ma kategorię CAT III 600 V i CAT IV 300 V oraz wytrzymuje udar 6 kV, a oba tory prądowe chronią bezpieczniki o napięciu znamionowym 1000 V i wysokiej zdolności wyłączania. Do tego dochodzi ostrzeżenie o błędnym podłączeniu sond oraz dokładność deklarowana na okres roku od wzorcowania.